Cây mai ngày tết được xem như là vật

Mai vàng là một loại hoa mai có hoa màu vàng thuộc chi Ochna của họ Ochnaceae, khác với các loại hoa mai ở Trung Quốc, hay nhắc đến trong thi ca cổ là có màu trắng. Trên thế giới có ít nhất là 50 loài mai vàng phân bố rải rác ở các nước nhiệt đới và cận nhiệt đới, song chủ yếu tập trung nhiều nhất ở Đông Nam Á và châu Phi.
Ở Việt Nam mai vàng phổ biến nhất là mai vàng năm cánh thuyet minh ve hoa sen, có tên khoa học là Ochna integerrima và mai vàng có từ 5 đến 9 cánh, gọi là “mai núi” (Ochna integerrima (lour.)Merr.). Ở Tây Nguyên và Campuchia, mai núi phân bố khá rộng khắp. Ngoài ra còn có các loại mai vàng nhiều cánh do lai tạo, chọn giống cải tạo dần, hiện tại có những loài lên tới 120 cánh gọi là mai cúc, vì cánh lúc này chỉ còn bé tí như nhụy hoa.

Ở Việt Nam, mai vàng là một loài cây cảnh rất phổ biến ở từ miền Trung trở vào. Nó được trồng rộng rãi trong vườn nhà, làm cây cảnh trồng chậu, bon sai. Nhưng sử dụng nhiều nhất vẫn là vào dịp Tết Nguyên Đán cổ truyền vì đây là một loài hoa chưng tết chủ đạo. Cây mai ngày tết được xem như là vật mang lại may mắn cho năm mới nên người ta rất kị nếu chưng cành mai mà đúng mùng một không nở hoặc héo rũ.

Việc miền Bắc chơi đào, trong miền Nam chơi mai trong dịp Tết được giải thích là sau khi mở rộng bờ cõi về phương Nam vốn có khí hậu nóng hơn không thích hợp với việc trồng Đào, mỗi khi Tết đến, những người đi mở đất nhớ đến cành đào ngoài Bắc nhưng không thể có được đã chọn mai (một cây hoa rất phổ biến ở trong Nam, đẹp, nhiều hoa lại nở đúng mùa Tết) để thay thế.

Còn đây là hoa sen
cây hoa sen ở nước ta thuộc họ sen có giống màu đỏ, cánh kép gọi là quý, một giống thân,lá,hoa đều nhỏ gọi là sen tịch thượng(ngồi trên) vì nó thường được trồng vào chậu nước hay bể cạn,ở ấn độ và bắc mĩ còn có giống hoa sen màu vàng
hoa sen đã thơm thanh khiết lại không có thứ gì trong cây bỏ đi,ngó sen gọi là liên ngẫu-một thứ sen cao cấp,thân cây phơi khô đốt hút trừ bệnh viêm mũi nhẹ, lá sen là liên diệp dùng để gói hàng tươi,ngày xưa các cụ cầu kì còn lấy nước mưa đọng trên lá để đun nước pha trà cho mùi thơm tự nhiên từ trong nước, bát sen là liên phòng,nhị sen là liên tụ, nhân sen là liên tâm,đều là những vị thuốc bắc, hạt sen đã thông tâm gọi là liên nhục làm một vị thuốc bổ, đến nước hồ sen uống vào cũng chống bệnh mất ngủ
cây sen tuy thân mềm nhưng lại rất cứng cỏi và có sức sống mãnh liệt,có thể chui qua bờ hồ,bờ ao đểmọc lên ,rất ưa ánh sáng, cây sen sống trong hồ vài ba chục năm không cần đổ phân
trồng sen bằng hạt được, song phải viên hạt vào giữa viên bùn gần khô kèo cá to ăn mất khi chưa mọc mầm,trồng bằng ngó cây mau lớn song chuyên chở đi xa thì phải ngâm trong bùn, ngó sen đem lên bờ bị khô rất dễ chết,trồng sen bằng hạt lúc nào cũng được,nếu trồng củ(ngó) thì chỉ trồng khoảng tháng 3-4 lúc cây sắp mọc lại lá
cây sen chẳng những được xếp vào bộ tứ quý(bốn mùa)lan,sen,cúc mai mà sen là biểu tượng của mùa hạ và sen còn được xếp vào bộ tứ quân tử tùng trúc sen cúc,sở dĩ được coi là quân tử vì nó ” gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn ” ^.^

Hoa sen trong văn hoá ẩm thực Việt Nam:

Từ ảnh hưởng của hoa sen trong đời sống tinh thần mà người dân Việt Nam đã đưa sen lên đỉnh cao của văn hóa ẩm thực.

Các bộ phận trên bông hoa sen được biến chế thành những món ăn đặc trưng, mang đậm một hương vị Việt Nam như gỏi ngó sen, mứt sen, trà sen. Sen hồ Tịnh Tâm của Cố đô Huế ngày xưa được dùng để ướp trà cho vua. Người ta ướp trà vào ban đêm. Khi sen vừa hé nhụy là lúc trời đất đang giao hoà, hương còn rất đượm. Trà được đặt vào trong lòng hoa rồi dùng dây buộc lại, ép không cho hoa nở ra, để qua hết đêm trà sẽ hấp thụ toàn bộ hương sen.  Sáng hôm sau thì thu trà, trà sen Huế vì thế có hương thơm thanh khiết và đậm đà đến say lòng.   

Chè sen Huế với hạt sen  tươi, bóc vỏ, lột lớp lụa mỏng, xoi tim rồi đem chưng cách thủy, chưng với đường phèn thì hương mới thơm. Chè sen được múc trong bát cổ men sứ màu xanh nhỏ như “mắt trâu”, chỉ độ dăm bảy hạt sen vàng nở lươm tươm. Trong các dịp lễ tết hay kỵ giỗ, chè sen là món quan trọng gần như không thể thiếu trong lễ phẩm. Cúng xong, chỉ một bát thôi là đã thưởng thức đủ cái “quốc hồn quốc túy” của xứ Huế rồi!

Ngoài ra, người Huế  còn dùng  sen để nấu cơm sen rất nổi tiếng trong các món ăn truyền thống Huế. Cách nấu cơm sen cũng hết sức cầu kỳ, chỉ có những người phụ nữ Huế thực thụ tính tình điềm đạm có bản sắc “tôn nữ” mới nấu được cơm sen. Trong những món ăn “bát bửu”, cơm sen xuất hiện với một phong cách rất Huế. Những ai muốn thưởng thức món cơm sen Huế hãy đến cố đô vào mùa sen nở. Ngoài ra, còn có nhiều món ăn thượng vị từ sen Huế mang nhiều hương sắc và hương vị đậm đà thuyết minh về hoa sen.

Còn một nét đặc biệt nữa là người miền Bắc thường dùng dùng lá sen để gói cốm. Hương đồng, cỏ nội quấn quyện với hương đồng cỏ nội. Những hạt cốm xanh màu ngọc thạch trở nên dẻo và thơm lâu hơn khi nằm trong lòng chiếc lá sen tươi.  Hương thơm dìu dịu của lá sen hoà quyện với hương cốm. Thật là một sự kết hợp hài hòa tuyệt vời mà bất cứ ai đã thưởng thức còn nhớ mãi.

Tham khảo thêm thông tin ở các báo khác:

 

Báo Cần Thơ  I  Báo An Giang  I  Báo Đồng Tháp  I  Báo Cà Mau  I  Báo Bạc Liêu  I  Báo Đồng Khởi  I  Báo Hậu Giang  I  Báo Kiên Giang  I  Báo Tiền Giang  I  Báo Trà Vinh  I  Báo Long An  I  Báo Tây Ninh  I  Báo Bình Phước  I  Báo Bình Dương  I  Báo Đồng Nai  I  Báo Bà Rịa Vũng Tàu  I  Báo Ninh Thuận  I  Báo Bình Thuận  I  Báo Bình Định  I  Báo Phú Yên  I  Báo Quảng Nam  I  Báo Quảng Ngãi  I  Báo Đà Nẵng  I  Báo Quảng Trị  I  Báo Quảng Bình  I  Báo Nghệ An  I  Báo Hà Tĩnh  I  Báo Khánh Hòa  I  Báo Đắk Lắk  I  Báo Đắk Nông  I  Báo Gia Lai  I  Báo Kon Tum  I  Báo Lâm Đồng  I  Báo Hải Phòng  I  Báo Bắc Kạn  I  Báo Tuyên Quang  I  Báo Bắc Ninh  I  Báo Vĩnh Phúc  I  Báo Cao Bằng  I  Báo Yên Bái  I  Báo Điện Biên  I  Báo Hà Nam  I  Báo Thái Bình  I  Báo Hải Dương  I  Báo Hòa Bình  I  Báo Hưng Yên  I  Báo Lai Châu  I  Báo Lạng Sơn  I  Báo Lào Cai  I  Báo Nam Định  I  Báo Ninh Bình  I  Báo Phú Thọ  I  Báo Quảng Ninh  I  Báo Sơn La  I  Báo Thái Nguyên  I  Báo Bắc Giang  I  Báo Hà Giang

Loại đồ án hoa văn hoa sen kết hợp

Loại đồ án hoa văn hoa sen kết hợp hoa dây và hoa thiêng khác thành băng dọc ở diềm cửa tháp hay ở bệ tượng, nay còn thấy ở di tích chùa Long Đọi, tháp Chương Sơn. Nghệ nhân bố cục thay đổi một hoa sen lại đến một hoa cúc, được thể hiện trong những vòng tròn của hoa dây. Cả vòng tròn này lại gần như tiếp tuyến nhau và chỗ gặp nhau là hình các thiên thần nhỏ bé đang trong động tác múa. Những hoa dây ở đây mang tính chất ước lệ, trên thực tế lá sen, lá cúc đã cách điệu khác hẳn thực tế thuyet minh ve hoa sen. Bố cục của đồ án hoa sen trong các trường hợp này thường theo kiểu nhìn nghiêng hơi chếch để thấy cả gương sen với hạt sen. Các cánh sen cũng chia làm hai lớp như loại đồ án đài sen đỡ vật thiêng, nhưng lớp dưới của nó vừa làm đài đỡ vừa biến thành một vòng tròn ôm trọn lấy cả phần trên của gương sen. Tuy cách điệu khá cao nhưng đồ án hoa văn sen này được xếp vào loại có bố cục chuẩn nhất, cân đối và đơn giản trong đường nét mà vẫn mô tả được cái dáng vẻ riêng của hoa sen.

Loại đồ án hoa sen trên gốm men ngọc được trang trí trong lòng một chiếc bát men ngọc (hiện vật trưng bày của Bảo tàng lịch sử Hà Nội). Bát vào loại nhỏ, có màu men ngà hơi chuyển sang màu vàng nâu sẫm. Nghệ nhân gốm khắc chìm hình hoa văn lên đất, sau đó tráng men và đem nung. Đó cũng là kỹ thuật phổ biến của các đồ gốm men ngọc thời Lý. Các hoa sen được thể hiện theo lối nhìn nghiêng, trang trí ở trong lòng bát. Cuống hoa quay vào tâm bát, cứ một bông hoa sen lại một bông hoa cúc, chúng hoàn toàn độc lập với nhau. Tổng cộng có 3 hoa sen và 3 hoa cúc. Hoa sen gồm nhiều cánh, nở rộng ra 2 phía với bố cục tuân thủ sự cân xứng trong toàn bộ đồ án trang trí.

Hoa Sen có vai trò và vị trí đặc biệt

Hoa Sen có vai trò và vị trí đặc biệt cả về tâm linh và văn hóa của người Việt. Từ bao đời nay, Hoa sen đã đi vào lòng người, đi vào cuộc sống và văn hoá của người Việt. Ngắm hoa sen chúng ta có thể thấy và nhận ra hình ảnh con người Việt Nam thuyet minh ve hoa sen
Mặc dù sinh ra trong bùn lầy nhưng hoa sen không bị ô nhiễm mà lại có khả năng làm thay đổi hoàn cảnh sống, vì hoa sen hễ mọc ở nơi nào thì sẽ làm cho nước đục nơi đó lắng trong. Sen có cả hương lẫn sắc, nhưng hương sen không quá nồng mà dịu, gợi một tinh thần cao thượng. Sắc sen kín đáo, đằm thắm, cánh trắng phớt hồng, nhụy vàng. Từ khi nở đến khi tàn không hề bị ong bướm bén mảng tới. Qua bao ràng buộc để đến được chỗ khoáng đạt hư không, sen tiếp tục vươn lên dưới ánh mặt trời, khai nụ kết hoa, khoe sắc và xông hương tràn ngập không gian.
Sự hình thành của sen diễn ra theo qui luật nhân quả luân hồi. Sen có cả nụ – hoa – hạt. Hoa nở tượng trưng cho quá khứ, đài sen tượng trưng cho hiện tại và hạt sen tượng trưng cho tương lai, sự nối tiếp liên tục. Vì vậy,  hoa sen trở thành biểu tượng trong nghệ thuật Phật giáo của Phương Đông. Nó tượng trưng cho vẻ đẹp thần bí, huyền ảo, tư tưởng sâu kín. Bông hoa sen cũng tượng trưng cho sự thanh cao, bất khuất của người quân tử, giữ chặt lòng mình trước cám dỗ của lợi danh, giữ cho mình sự trong sạch dù ở giữa chốn bùn nhơ

Bài văn thuyết minh về Hoa Sen giàu cảm xúc

Bài văn thuyết minh về Hoa Sen giàu cảm xúc của một bạn học sinh: “Sen được đỡ bằng một cuống hoa dài và đưa sen mọc khỏi trên mặt nước. Lá sen rất xanh có một lớp nhung trắng phủ trên bề mặt khi ánh náng chiếu vào làm lớp nhung trắng đó óng ánh li ti mơ ảo rất đẹp. Gương hạt sen là một cảm hứng cho các nhà nghệ sĩ và những người thợ thủ công sáng tạo những tác phẩm kỳ diệu của mình”.

Hoa sen là một lọai hoa thanh khiết và có truyền thống lâu đời nhất ở phương Đông. Đây là một lòai thực vật sống dưới nước có nguồn gốc Á Châu và chiếm giữ một vị trí cổ xưa trong tất cả nền văn hóa đặc biệt của phật giáo. Những cánh, nhụy và gương hạt đã cấu thành một bông hoa sen có nét đẹp thanh thóat và màu tươi sáng.

Hoa sen mọc trong bùn, sống trong bùn nhưng vượt lên khỏi nó để hướng đến mặt trời mà không hề bị bùn làm ô nhiễm, vấy bẩn. Cũng giống như một người được sinh ra trên thế giới, tồn tại giữa cuộc đời nhưng đã vượt thoát khỏi sự tham lam, sâu hận, dục vọng và không bị vấy bẩn, ô nhiễm bởi dòng đời.

Ở Việt Nam, sen được xếp vào bộ tứ quý (4 mùa): Lan, sen, cúc, mai và xếp vào hàng “tứ quân tử” cùng tùng, trúc, cúc. Hoa sen rất thích hợp với môi trường có khí hậu nhiệt đới như nước ta. Từ Bắc vào Nam, nó có mặt khắp mọi nơi, gần gũi và thân thiết với mọi người như cây tre, cây đa… Nếu ở miền Bắc, hoa sen chỉ nở vào mùa hè, thì ở hầu khắp miền Nam quanh năm đâu đâu cũng thấy sen khoe sắc thắm, Làng quê nơi Bác sinh ra cũng có tên là Làng Sen, và có lẽ hoa sen đẹp nhất khi được ví với hình tượng Bác Hồ, người cha già dân tộc, vị lãnh tụ kính yêu của chúng ta:

“Tháp Mười đẹp nhất bông sen

Việt Nam đẹp nhất có tên Bác Hồ”

Trong lòng mỗi người dân Việt, sen là loài hoa tượng trưng cho vẻ đẹp tươi sáng, cao sang và thuần khiết mang tính chất dân tộc. Chính vì thế, hoa sen luôn là nguồn cảm hứng bất tuyệt của thi ca và nghệ thuật… Có lẽ, không người Việt Nam nào không thuộc bài ca dao đầy tính triết lý này:

“Trong đầm gì đẹp bằng sen

Lá xanh bông trắng lại chen nhuỵ vàng

Nhuỵ vàng bông trắng là xanh

Gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn”